Kāore he aha e taea ai te āta whakatikatika ngā hara i rongo ai ngā mōrehu o te tūkinotanga i te noho tiaki. Ko te puretumu koia ko te whai tūāoma whaitake ki te whakatutuki i ēnei whāinga.
Ka pupū ake pea i tēnei kaupapa ko te mahi a ngā kare-ā-roto. Kei konei ētahi marohi āwhina, tautoko hoki e wātea ana ki a koe.
Kei te pūrongo hukihuki a te Rōera Kōmihana mō te Tūkinotanga i te Noho Tiaki mō te puretumu, i tāia i te Hakihea o 2021, e kī ana te kōrero me rau atu ki te puretumu ka whakawhiwhia ki ngā mōrehu o te tūkinotanga, koia ēnei:
he whakapāha
he utu ā-moni
he mahi whakaora
he hononga ki ngā ratonga tautoko
he hāpai takohanga e te hunga whai kawenga mō ngā tūkinotanga i mahia
he aukati atu i te haere tonu o te mahi tūkino.
Tērā ētahi whakahaere kāwanatanga, whakapono hoki, ka tuku atu i te puretumu waho-kōti ki ngā mōrehu o te tūkinotanga. Koia pea ko te utu ā-moni, ko te whakapāha, ko ētahi atu ratonga tautoko, whakaora anō hoki.
Ka taea e koe te tuku tono puretumu ki te whakahaere e whai takohanga ana mō te tiaki i a koe (nāna rānei i hāpai te takohanga mō te puretumu).
Ākona he kōrero mō te wā ka taea e tō whānai te kōkiri tō tono ina ka mate koe i mua i te whai puretumu mō te tūkinotanga i te noho tiakitanga kāwanatanga.
Ākona he kōrero anō mō te tukanga puretumu me ngā whakahaere ka tuku puretumu.
Ka taea hoki e koe te kōwhiri te haere ki te kōti, ka māraurau pea ki te whai tautoko / utu paremata i te Kaporeihana Āwhina Hunga Whara.
Mō te hunga ka kōwhiri ki te tuku tono mō te puretumu, he tukanga whai wero tēnei. Ākona ko whea koe e kimi tautoko ki te āwhina i a koe ki te tuku tono.
Nō te Hōngongoi 2024 ka whakaputa te Rōera Kōmihana mō te Tūkinotanga i te Noho Tiaki i tāna pūrongo whakamutunga mō ngā tukanga puretumu mō ngā mōrehu me ā rātau whānau.
Ākona he kōrero anō mō ngā tūtohinga a te Rōera Kōmihana mō ngā tukanga puretumu mō ngā mōrehu i te tūkinotanga i te noho tiakiopen_in_new.
Mai i te 18 o Hakihea 2024 ki 31 Hakihea 2025, ka whakawhiwhi puretumu te Kāwanatanga ki ngā mōrehu i whakamamaetia ki te Mātūtū Mate Hinengaro Tamariki, Rangatahi hoki ki Lake Alice (te Mātūtū ki Lake Alice).
I te 9 o Haratua 2025, ka puta te kupu a te Kāwanatanga tērā ka whakapikitia ngā utu ki ngā mōrehu i te tūkinotanga i te noho tiaki Kāwanatanga. Ka raua atu ki tēnei ko te utu whakapiki ki ngā mōrehu kua whai utu paremata i mua mō te tūkinotanga noho tiaki kāwanatanga:
Te Manatū Whakahiato Ora
Te Tāhuhu o te Mātauranga
Oranga Tamariki
Te Manatū Hauora / Te Tari Tuku Pūtea Hauora a te Karauna.
Ākona he kōrero anō mō ngā utu whakapiki neiopen_in_new
Mai i Haratua 2025, ko ngā mōrehu e hiahia ana ki te tono puretumu i te tari kāwanatanga ka tonoa kia whakaae atu kia hihiratia ā rātau pūranga mahi hara, whiunga hara hoki. Mehemea ka whakamanatia te Pire Punaha Puretumu mō te Tūkinotanga Noho Tiaki, ko ngā mōrehu i tuku i te kerēme puretumu i te 9 o Haratua 2025, i muri mai rānei, ka taea ā rātau tono te whakakore mehemea kua whiua rātau ki te whare herehere mō te rima tau neke atu mō te mahi whakarekereke, mō te mahi pāwhera rānei.
You must enable JavaScript to submit this form